Jeugd
Carrière
Roem en tegenslag

Meer lezen

Jeugd

Marguerite YourcenarOp 8 juni 1903 wordt Marguerite Antoinette Jeanne Marie Ghislaine Cleenewerck de Crayencour geboren te Brussel. Haar moeder Fernande de Cartier de Marchienne, de tweede vrouw van Michel-René Cleenewerck de Crayencour, sterft tien dagen later aan kraamvrouwenkoorts. Haar vader - dan al vijftig - is niet speciaal blij met de geboorte van nog een kind. In december van datzelfde jaar nemen ze hun intrek in het kasteeltje le Mont-Noir in de buurt van Bailleul, sedert generaties familiebezit, waar haar grootmoeder Noémi verblijft. Deze grootmoeder heeft geen enkele belangstelling voor haar nieuwe kleindochter. Marguerite wordt opgevoed door bedienden en privé onderwijzers. Als zevenjarige toont ze al belangstelling voor de literatuur en haar vader steunt haar hierbij. In 1909 sterft grootmoeder Noémi. Drie jaar later wordt le Mont-Noir verkocht. De negenjarige Marguerite en haar vader hebben ondertussen een hechte band. Ze verhuizen naar Parijs en brengen hun zomervakanties door in hun villa in Westende. Ze zijn in Westende wanneer op 8 augustus 1914 de oorlog uitbreekt. Omdat de weg naar Parijs niet open is reizen ze naar Londen en blijven er ongeveer een jaar. Daar leert Marguerite Engels, Latijn, Grieks en Italiaans.

Ze keren terug naar Frankrijk, maar door haar vaders goklust zijn er financiële problemen. Op 9 juli 1919 slaagt Marguerite in het eerste deel van het baccalaureaat Latijn-Grieks te Nice. Ze zal nooit het tweede deel proberen en kan daarom ook niet verder studeren om een licentie in de letterkunde te behalen. Ze besluit schrijfster te worden en samen met haar vader kiest ze het pseudoniem Yourcenar, een bijna volmaakt anagram van Crayencour.

naar overzicht

Carrière

Haar eerste gedicht Le jardin des Chimères wordt op kosten van haar vader uitgegeven. In 1929 verschijnt haar eerste succesvolle boek "Alexis ou le Traité du vain combat" In hetzelfde jaar overlijdt haar vader. Ze wonen dan al twee jaar in Zwitserland. Marguerite schat dat ze met haar erfenis ongeveer 10 à 12 jaar in alle vrijheid zal kunnen leven. Ze leidt een echt nomadenbestaan, reist overal rond in Europa, woont een tijdje op een Grieks eiland, heeft een aantal biseksuele relaties en blijft ondertussen schrijven. In 1937 zit ze door haar geld en ze besluit The Waves van Virginia Woolf te vertalen. Ze reist naar Londen om de schrijfster zelf te ontmoeten. Terug in Parijs ontmoet ze de Amerikaanse Grace Frick en gaat met haar naar de Verenigde Staten. Terug in Europa eind april 1938 beschrijft ze hun lesbische relatie in "Coup de Grâce". Deze roman, haar achtste, valt in de smaak, zelfs bij de critici die over het algemeen haar stijl pompeus en overschatnoemen.

Vlak voor het uitbreken van de tweede wereldoorlog kan Marguerite nog net vertrekken naar de VS. Ze gaat inwonen bij Grace Flick die doceert aan Barnard College, een afdeling voor vrouwelijke kunst- en literatuurstudenten aan de Columbia universiteit in New York. Marguerites kapitaal is opgesoupeerd en ze doet watvertaalwerk en enig klein journalistiek werk om aan de kost te komen. In 1942 krijgt ze een halftijds contract om Frans en Italiaans te doceren aan de Sarah Lawrence-universiteit in Bronxville, New York. Later zal ze ook lesgeven aan het Hartford Junior College in Connecticut. Voor de eerste keer in haar leven moet ze zich plooien naar een strikt uurrooster en dit valt haar zeer zwaar.

Ook na de oorlog blijft ze in de Verenigde Staten wonen en neemt zelfs de Amerikaanse nationaliteit aan op 12 december 1947. Marguerite en Grace kopen in 1949 een huis Petite Plaisance op het Mount Desert eiland (voor de kust van Maine) waar ze zullen wonen tot het einde van hun leven.

Na de oorlog wordt haar een kist met documentatie opgestuurd die ze had achtergelaten in Zwitserland. Hierin vindt ze de gegevens om Les mémoires d'Hadrien te schrijven. In 1950 stopt ze zelfs met lesgeven om dit boek af te maken. Ze gaat daarna terug voor nog één schooljaar, dat van 1952-1953.
Terwijl Marguerite schrijft en lezingen geeft, organiseert Grace alle praktische kanten van hun leven. In 1958 krijgt Grace borstkanker en na een operatie en nabehandeling is er even hoop op genezing, maar in het begin van de zestiger jaren wordt ze weer ziek. Ze zal 21 jaar vechten tegen deze ziekte terwijl ze Marguerite vergezelt op al haar reizen.

naar overzicht

Roem en tegenslag

De jaren zeventig zijn de echte gloriejaren voor de auteur Marguerite Yourcenar. In 1971 wordt ze toegelaten tot de Académie Royale Belge de Langue et de Littérature Françaises, haar boeken verkopen goed, ze wordt geïnterviewd voor radio en TV en er wordt over haar geschreven. Het jaar 1979 zal ze echter zelf een afschuwelijk jaar noemen: Grace sterft op 18 november.

Enkele maanden later heeft ze een nieuwe reisgezel: Jerry Wilson, een 31-jarige homoseksueel, die ze ontmoet heeft in de loop van 1979 toen hij haar thuis kwam interviewen. Met Jerry reist ze naar exotische bestemmingen: ze vertrekken voor een cruise naar de Caraïbische eilanden op 6 maart 1980, dag dat Marguerite Yourcenar, als eerste vrouw, toegelaten wordt tot de Académie Française. Met Jerry heeft ze een turbulente relatie. Hij sterft aan aids begin 1986. Marguerite die ondanks een hartaanval en een hartoperatie nog steeds rondreist om lezingen te houden, voelt zich eind 1987 zeer vermoeid. Begin november krijgt ze een hersenbloeding, ze overlijdt op 17 december 1987 in het ziekenhuis van Mount Desert in de VS.

Marguerite Yourcenar, beroemd als schrijfster, was tegelijkertijd een raadselachtige, tegenstrijdige vrouw, met een sterk gevoel van eigenwaarde en zeer zelfverzekerd, wat wel eens antipathiek overkwam: ze maakte ruzie met haar uitgevers en sprak openlijk haar afkeer uit over sommige interviewers. Haar werk bestaat uit novelles, romans, gedichten, essays, toneel en vertalingen. In haar romans is het opvallend dat de helden bijna altijd mannelijke homoseksuelen zijn die in opstand komen tegen de seksuele, sociale en morele normen van de samenleving.

Meer lezen

  • Le bris des routines / Marguerite Yourcenar, Michèle Goslar, 2009 - RoSa ex.nr.: M/0067
  • Marguerite Yourcenar: croquis et griffonnis / Sue Lonoff de Cuevas, 2008 - RoSa ex.nr.: GIV2a/0636

RoSa-bibliotheek, trefwoord: Yourcenar Marguerite

Ook lezen: Centre international de Documentation Marguerite Yourcenar

naar overzicht